8. Yargı Paketi olarak da bilinen Ceza Muhakemesi Kanunu ile Bazı Kanunlarda ve 659 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi (“Kanun Teklifi”), TBMM Genel Kurulunda kabul edilmiştir.
Kanun Teklifi, kanun yollarına başvuru sürelerinin yeknesaklaştırılmasına ilişkin düzenlemeler içermektedir. Bu düzenlemeler ile beraber hukuki süreçlerin daha tutarlı ve adil bir şekilde işlemesini sağlanması amaçlanmaktadır.
İtiraz, istinaf ve temyiz kanun yollarına başvuru süreleri, hak arama hürriyetinin daha iyi kullanılabilmesine imkân tanımak amacıyla “gün” yerine “hafta” olarak düzenlenmektedir. Bu süreler “iki hafta” olarak belirlenmek suretiyle yeknesak hale getirilmektedir.
Öte yandan tefhimle başlayan kanun yoluna başvuru sürelerinin gerekçeli kararın tebliğ edilmesiyle başlaması kabul edilerek, hukuki güvenliğin güçlendirilmesi ve hak kayıplarının önlenmesi amaçlanmaktadır.
Bu düzenlemeler 01/06/2024 tarihinden sonra verilen kararlar hakkında uygulanacaktır.
İlgili kanunlarda yapılan değişiklikler aşağıda incelenmiştir:
2004 sayılı İcra ve İflas Kanununun19.maddesi, “Müddet, hafta olarak belirlenmiş ise başladığı güne son hafta içindeki karşılık gelen günde biter.” cümlesi eklenmek suretiyle değişikliğe uğramıştır.
2004 sayılı Kanunda kanun yoluna başvuru süreleri hafta olarak belirlendiğinden bu değişikliğe uyum sağlanması amacıyla 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunundaki benzer hükümler de dikkate alınarak düzenleme yapılması gerekçe olarak gösterilmiştir. Buna göre süre, hafta olarak belirlenmiş ise başladığı güne son hafta içindeki karşılık gelen günde bitecektir.
Yine 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunun 309/p maddesinde değişikliğe gidilmiştir. 6100 sayılı Kanunda, kanun yollarına başvuru süreleri “hafta” olarak belirlenmiş ve bu sürelerin kararın tebliğinden itibaren başlayacağı kabul edilmiştir. Ayrıca 20 Temmuz 2016 tarihinden itibaren istinaf mahkemeleri faaliyete geçirilmiştir.
Hak arama hürriyetinin daha etkin kullanılması amacıyla 2004 sayılı Kanunda kanun yollarına başvuru bakımından 6100 sayılı Kanuna uyum sağlanması gerekçe gösterilmiştir. Bu çerçevede 2004 sayılı Kanunun 309/p maddesinde gerekli uyum düzenlemesi yapılmaktadır.
2004 sayılı İcra ve İflas Kanunun 364. maddesinin ikinci fıkrasında da değişiklik yapılmaktadır. Hükümle, kanun yoluna başvuruya ilişkin sürelerin yeknesak hale getirilmesi amacıyla 2004 sayılı Kanunda temyiz kanun yoluna başvuru süresinin, 6100 sayılı Kanunda olduğu gibi tebliğden itibaren başlayacağı ve iki hafta olacağı düzenlenmektedir.
İcra ve İflas Kanunun Ticaret mahkemesince verilen nihaî kararlara karşı istinaf yolunu düzenleyen 164.maddesinde yapılan değişikliğe göre istinafa başvuru süresi on günden iki haftaya çıkarılmıştır.
İcra ve İflas Kanunun 182.maddesinde düzenlenen, iflâsın kaldırılması hakkında verilen hükme karşı on günlük istinaf başvuru süresi iki hafta olarak değiştirilmiştir. Yine aynı maddede düzenlenen, bölge adliye mahkemesi kararına karşı on gün içerisinde temyiz yoluna başvurulabileceğine ilişkin süre iki hafta olarak değiştirilmiştir.
İcra ve İflas Kanunun iflâsın kapanması hakkında verilen hükme karşı istinaf yolunu düzenleyen 254.maddede istinaf süresi on günden iki haftaya çıkarılmıştır. Yine aynı maddede yapılan değişiklikle bölge adliye mahkemesi kararına karşı on gün yerine iki hafta içerisinde temyiz yoluna başvurabileceği düzenlenmiştir.
İcra ve İflas Kanunun 293.maddesinde düzenlenen, kesin mühlet talebinin değerlendirilmesi sonucunda hakkında iflâs kararı verilmeyen borçlunun konkordato talebinin reddine karar verilirse, borçlu veya varsa konkordato talep eden alacaklının istinafa başvuru süresi on günden iki haftaya çıkarılmıştır.
İcra İflas Kanununun 308/a maddesinde yapılan değişiklikle konkordato hakkında verilen karara karşı on günlük istinafa başvuru süresi ve konkordato hakkında verilen bölge adliye mahkemesinin kararına karşı on günlük temyize başvuru süresi iki hafta olarak değiştirilmiştir.
İcra İflas Kanununun konkordatonun kısmen feshini düzenleyen 308/e maddesinde yapılan değişiklikle; kendisine karşı konkordato projesi uyarınca ifada bulunulmayan her alacaklının konkordatoyu tasdik eden mahkemeye karşı istinafa başvuru süresi ve bölge adliye mahkemesi kararına karşı temyiz süreleri on günden iki haftaya çıkarılmıştır.
İcra İflas Kanunu 320.maddesinde düzenlenen ve icra mahkemesi tarafından verilmiş olan fevkalâde mühlet kararına ilişkin istinaf yolunu düzenleyen hükümde yapılan değişiklikle istinafa başvuru süresi
olan on gün, iki hafta olarak değiştirilmiştir.
İcra İflas Kanunu 353.maddede düzenlenen, icra mahkemesinin verdiği tazyik ve disiplin hapsine ilişkin kararlara karşı tefhim veya tebliğ tarihinden başlayan yedi günlük itiraz süresi tebliğ tarihinden başlamak üzere iki hafta olacak şekilde değiştirilmiştir.
İcra İflas Kanunu 363.maddede düzenlenen, icra mahkemesinin istinaf edilebilir kararlarına karşı tefhim veya tebliğ tarihinden başlayan on günlük istinaf yoluna başvuru süresi iki hafta olarak değiştirilmiştir.
4675 sayılı İnfaz Hâkimliği Kanununda düzenlenen, infaz hâkiminin kararlarına karşı yedi gün olan itiraz yoluna gitme süresi iki hafta olarak değiştirilmiştir.
5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu 41.maddesinde düzenlenen eski hâle getirme dilekçesinin yedi günlük süresi iki hafta olarak değiştirilmiştir.
5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu 73.maddesinde düzenlenen, suçtan zarar görenin, kovuşturmaya yer olmadığına dair karara itiraz edebileceği on beş günlük süre iki hafta olarak değiştirilmiştir.
5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu 251.maddesinde düzenlenen, basit yargılama usulünün uygulandığı takdirde sanık, mağdur ve şikâyetçinin beyan ve savunmalarını sunacakları on beş günlük süre iki hafta olarak değiştirilmiştir.
5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu 268.maddesinde düzenlenen, hâkim veya mahkeme kararına karşı itirazın yapılması gereken on beş günlük süre iki hafta olarak değiştirilmiştir.
5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu 276.maddesinde düzenlenen, istinaf başvurusunda bulunan Cumhuriyet savcısı veya ilgililerin, ret kararından itibaren bölge adliye mahkemesinden bu hususta bir karar vermesini isteyebilecekleri yedi günlük süre iki hafta olarak değiştirilmiştir.
5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu 277.maddesinde düzenlenen, mahkemece reddedilmeyen istinaf dilekçesi veya beyana ilişkin tutanağa karşı tarafın cevap verebileceği yedi günlük süre iki hafta olarak değiştirilmiştir.
5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu 296.maddesinde düzenlenen, temyiz edenin ret kararının kendisine tebliğinden itibaren Yargıtaydan bu hususta bir karar vermesini isteyebileceği yedi günlük süre iki hafta olarak değiştirilmiştir.
5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu 297.maddesinde düzenlenen, hükmü veren bölge adliye mahkemesince reddedilmeyen temyiz istemine ilişkin dilekçeye karşı tarafın cevap vereceği yedi günlük süre iki hafta olarak değiştirilmiştir. Yine aynı maddede düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen tebliğname, hükmü temyiz etmeleri veya aleyhlerine sonuç doğurabilecek görüş içermesi hâlinde sanık veya müdafii ile katılan veya vekillerinin cevap verebileceği bir haftalık süre iki hafta olarak değiştirilmiştir.
5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu 308.maddesinde düzenlenen, Yargıtay ceza dairelerinden birinin kararına karşı Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısının otuz günlük itiraz süresi bir ay olarak değiştirilmiştir.
5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu 308/A maddesinde düzenlenen, bölge adliye mahkemesi ceza dairelerinin kesin nitelikteki kararlarına karşı bölge adliye mahkemesi Cumhuriyet başsavcılığının otuz günlük itiraz süresi bir ay olarak değiştirilmiştir. Yine aynı maddede ilgililerin cevap süresi yedi günden iki haftaya çıkarılmıştır.
5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu 319.maddesinde düzenlenen yargılamanın yenilenmesi isteminin yedi günlük süresi iki hafta olarak değiştirilmiştir.
5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu 320.maddesinde düzenlenen, yargılamanın yenilenmesi istemininin kabulü halinde delillerin toplanması bittikten sonra Cumhuriyet savcısı ve hakkında hüküm kurulmuş olan kişinin görüş ve düşüncelerini bildirmelerinin isteneceği yedi günlük süre iki hafta olarak değitirilmiştir.
5326 sayılı Kabahatler Kanunu 29.maddede düzenlenen, mahkemenin verdiği son karara karşı itiraz edebileceği yedi günlük süre iki hafta olarak değiştirilmiştir.
5395 sayılı Çocuk Koruma Kanununun 41/E maddesi, çocuk teslimi ve çocukla kişisel ilişki kurulmasına dair ilam veya tedbir kararlarının yerine getirilmesine ilişkin müdürlükçe yapılan işlem ve verilen kararlara karşı aile mahkemesine yapılan şikâyet sonucunda verilen kararın itiraz süresi iki hafta olarak değiştirilmiştir.
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu 43. maddesinde düzenlenen, esas hüküm bakımından istinaf yolu açık bulunan dava ve işlerde ilk derece mahkemesi hâkimleri hakkındaki ret talepleriyle ilgili kararlara karşı tefhim veya tebliğ tarihinden itibaren başlayan bir haftalık istinaf süresi sadece tebliğden itibaren başlayacak şekilde iki hafta olarak değiştirilmiştir.
Hukuk Muhakemeleri Kanunu madde 337, adli yardım talebinin reddine ilişkin kararlara karşı, tebliğinden itibaren kararı veren mahkemeye dilekçe vermek suretiyle itiraz edilebileceği süre iki hafta olarak tekrar düzenlenmiştir.
Ayrıca Hukuk Muhakemeleri Kanunu madde 346’da yapılan değişiklik ile istinaf dilekçesinin reddine ilişkin ret kararına karşı bir haftalık istinaf yoluna başvurma süresi iki haftaya çıkarılmıştır.
İhtiyati tedbir kararının uygulanmasına ilişkin emre uymayan veya tedbir kararına aykırı davranma gerekçesi ile verilmiş olan disiplin hapsi kararına tefhim veya
tebliğinden itibaren bir hafta olarak düzenlenen itiraz süresi, kararın tebliğinden itibaren iki hafta olarak değiştirilmiştir.
6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanunda karar ve karara itirazı düzenleyen 70.maddesinde, tüketici hakem heyetinin kararlarına karşı tebliğ tarihinden itibaren başlayan 15 günlük itiraz süresi iki hafta olarak değiştirilmiştir.
